Wolff-Parkinson-White syndroom: symptomen en behandeling

Je hart slaat opeens alsof er een mini-rave in je borstkas is losgebarsten. Voor mensen met het Wolff-Parkinson-White syndroom (WPW) is dat geen feestje, maar een realiteit die zomaar kan optreden – dit artikel zet op een rij wat het precies is, hoe je het herkent en wat de beste behandelopties zijn, met duidelijke adviezen van de Hartstichting en het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC).

Prevalentie WPW-syndroom: 0,1%–0,3% van de wereldbevolking ·
Kenmerk: Extra elektrische verbinding (bundel van Kent) ·
Meest voorkomende leeftijd bij diagnose: Jonge volwassenen en kinderen ·
Risico op plotse hartdood: Zeer laag bij asymptomatische personen ·
Behandeling succespercentage ablatie: >95%

Wat is het Wolff-Parkinson-White syndroom?

Hoe ontstaat een extra elektrische verbinding in het hart?

Het Wolff-Parkinson-White syndroom is een aangeboren hartafwijking. Bij een normaal hart loopt de elektrische prikkel van de boezems naar de kamers via één route: de AV-knoop. Bij WPW is er een extra verbinding aanwezig, de bundel van Kent, die als een shortcut fungeert. Volgens het LUMC (academisch ziekenhuis) kan deze extra verbinding leiden tot een plotselinge, zeer snelle hartslag – een supraventriculaire tachycardie.

“Een ablatie is tegenwoordig een routine-ingreep met een zeer hoog slagingspercentage en weinig complicaties.”

– Expert van het LUMC

Wat is de bundel van Kent?

De bundel van Kent is de medische naam voor die extra elektrische verbinding. Hij bestaat uit spierweefsel dat elektrische signalen sneller geleidt dan de AV-knoop. Daardoor kan de prikkel een cirkelbeweging maken, wat resulteert in een hartslag die kan oplopen tot 150 à 200 slagen per minuut, meldt het LUMC (academisch ziekenhuis). De aandoening komt wereldwijd bij 0,1% tot 0,3% van de bevolking voor.

Een overzicht van de belangrijkste kenmerken van het WPW-syndroom:

De implicatie: een goed begrip van de extra verbinding is essentieel voor de keuze van de juiste behandeling.

Is het WPW-syndroom gevaarlijk?

Wat is het risico op plotse hartdood bij WPW?

Bij asymptomatische personen – mensen die nooit klachten hebben – is het risico op plotse hartdood zeer laag, namelijk minder dan 0,1% per jaar. Dat blijkt uit de richtlijnen van de Hartstichting (Nederlandse patiëntenorganisatie). De Cleveland Clinic (internationaal medisch centrum) stelt dat behandeling gericht is op het verlagen van dat risico.

Wanneer is het WPW-syndroom levensbedreigend?

Het gevaar neemt toe als iemand symptomen ervaart, zoals hartkloppingen met een snelle hartslag. Dan is het risico op een ernstige ritmestoornis hoger. Een ECG (hartfilmpje) en een elektrofysiologisch onderzoek brengen in kaart of de extra verbinding gevaarlijk kan zijn. De NHS (Britse gezondheidsdienst) benadrukt dat vagale manoeuvres – zoals persen of een ijsblokje op het gezicht – tijdens een aanval kunnen helpen om de hartslag te stoppen of te vertragen.

Het patroon: bij asymptomatische personen is geruststelling vaak op zijn plaats, bij symptomen is actie nodig.

Wat zijn de symptomen van het Wolff-Parkinson-White syndroom?

Welke klachten treden op tijdens een aanval?

Tijdens een WPW-aanval kan de hartslag oplopen tot 150 à 200 slagen per minuut. Het LUMC (academisch ziekenhuis) noemt hartkloppingen het ervaringssymptoom. Daarnaast kunnen volgens de NHS (Britse gezondheidsdienst) duizeligheid, flauwvallen, kortademigheid en borstpijn optreden. Een aanval duurt enkele seconden tot enkele uren en stopt vaak vanzelf.

Zijn er mensen met WPW zonder klachten?

Ja. Ongeveer een derde van de mensen met WPW heeft nooit klachten, meldt Simpto.nl (Nederlandse medische informatiebron). Zij worden bij toeval ontdekt via een standaard ECG. De Mayo Clinic (Amerikaans academisch ziekenhuis) voegt daaraan toe dat ook vermoeidheid en angst tot de symptomen kunnen behoren.

“Bij asymptomatisch WPW is het risico op plotse dood verwaarloosbaar klein, maar bij symptomen is een ablatie aangewezen.”

– Cardioloog Hartstichting

De boodschap: herkenning van klachten is de eerste stap naar een oplossing.

Wat is de behandeling voor het Wolff-Parkinson-White syndroom?

1. Diagnose stellen – via ECG en eventueel elektrofysiologisch onderzoek.
2. Risicobepaling – cardioloog beoordeelt of ablatie nodig is.
3. Ablatieprocedure – katheterablatie onder lokale verdoving.
4. Herstel – korte hersteltijd, meestal binnen enkele dagen.
5. Controle – nacontrole om succes te bevestigen.

Hoe verloopt een ablatiebehandeling?

De eerste keus bij symptomatisch WPW is katheterablatie. Via een dunne buis die via de lies naar het hart wordt geleid, brandt de cardioloog de extra verbinding weg. Het LUMC (academisch ziekenhuis) beschrijft dit als een routine-ingreep. De Cleveland Clinic (internationaal medisch centrum) meldt dat katheterablatie WPW in meer dan 94% van de gevallen geneest; andere bronnen, zoals het LUMC (academisch ziekenhuis), noemen een succespercentage van meer dan 95%.

Zijn er medicijnen voor WPW?

Medicijnen zoals bètablokkers kunnen worden gebruikt als ablatie niet mogelijk is, bijvoorbeeld bij jonge kinderen. Ze onderdrukken de snelle hartslag, maar pakken de oorzaak niet aan. De NHS (Britse gezondheidsdienst) noemt adenosine via injectie en elektrische cardioversie als vervolgstappen als vagale manoeuvres niet werken.

Is een operatie altijd nodig?

Niet bij iedereen. Asymptomatische patiënten met een laag risico hebben soms geen behandeling nodig. StatPearls / NCBI Bookshelf (medische naslag) stelt dat katheterablatie de behandeling van keuze is voor symptomatische patiënten. Voor sporters met WPW is een inspanningstest en elektrofysiologisch onderzoek nodig om het risico in te schatten, aldus de Nederlandse Vereniging voor Cardiologie (NVVC).

De keuze voor ablatie biedt de beste kans op een definitieve oplossing.

Is het Wolff-Parkinson-White syndroom erfelijk?

Kan WPW van ouder op kind worden doorgegeven?

WPW is meestal niet erfelijk, maar kan in sommige families voorkomen, vaak in combinatie met andere aangeboren hartafwijkingen zoals de ziekte van Ebstein. De StatPearls / NCBI Bookshelf (medische naslag) meldt dat de aandoening sporadisch optreedt maar soms familiair voorkomt.

Is er een genetische test voor WPW?

Routinematige genetische screening wordt niet aanbevolen bij geïsoleerd WPW, tenzij er aanwijzingen zijn voor een erfelijke hartziekte. Overleg met een cardioloog kan duidelijkheid geven.

Het is belangrijk om bij twijfel een cardioloog te raadplegen.

Leven met het WPW-syndroom: adviezen over koffie, sport en meer

Mogen mensen met WPW koffie drinken?

Cafeïne kan bij sommige mensen met WPW hartkloppingen uitlokken. Matigen wordt aangeraden. De NHS (Britse gezondheidsdienst) adviseert om triggerfactoren zoals alcohol, cafeïne en intensieve inspanning te vermijden. Ook energiedrankjes en stimulerende middelen zoals drugs worden afgeraden.

Wat moet je niet doen bij WPW?

Vermijd overmatig alcoholgebruik en middelen die het hart stimuleren. De NHS (Britse gezondheidsdienst) waarschuwt dat deze stoffen een aanval kunnen uitlokken. Verder is het verstandig om bij twijfel over inspanning of leefstijl advies te vragen aan een cardioloog.

Kun je met WPW sporten?

Sporten is meestal veilig, tenzij er symptomen zijn of een hoog risico WPW is vastgesteld. De Nederlandse Vereniging voor Cardiologie (NVVC) benadrukt dat voor sporters een inspanningstest en elektrofysiologisch onderzoek nodig zijn. Overleg altijd met een cardioloog om het risico goed in te schatten.

“Voor sporters met WPW is een inspanningstest en elektrofysiologisch onderzoek nodig om het risico in te schatten.”

– Nederlandse Vereniging voor Cardiologie (NVVC)

Het advies: een actieve levensstijl is mogelijk, mits met kennis van de eigen risico’s.

Wat is de levensverwachting bij het syndroom van Wolff-Parkinson-White?

Kun je een lang leven leiden met WPW?

Ja. Na een succesvolle ablatie is de levensverwachting normaal en zijn er geen beperkingen meer. Zonder behandeling en bij hoog-risico WPW kan het risico op plotse hartdood bestaan, maar dit is met de moderne zorg in Nederland zeer laag.

Wat is de prognose na ablatie?

De vooruitzichten zijn uitstekend. De Cleveland Clinic (internationaal medisch centrum) stelt dat katheterablatie de accessoire baan verwijdert en terugkeer van ritmestoornissen voorkomt. Voor de meeste patiënten betekent dit een leven zonder angst voor een plotse aanval.

Het WPW-syndroom klinkt misschien beangstigend, maar de moderne geneeskunde biedt goede oplossingen. Een ablatie is een relatief eenvoudige ingreep met een hoog slagingspercentage. De implicatie is duidelijk: voor wie klachten ervaart, is er een bewezen route naar een normaal leven. Voor de asymptomatische drager in Nederland geldt dat het risico klein is, maar dat een gesprek met de cardioloog altijd de juiste eerste stap is. Wie afwacht, mist mogelijk een kans op een vaste oplossing.

Voor een diepgaander overzicht van de symptomen en behandelopties verwijzen wij naar de uitgebreide gids over WPW van het Hartstichting en LUMC.

Veelgestelde vragen (FAQ)